تماس 021-56587600

مبلمان شهری و فضای شهری

شهریور ۱, ۱۳۹۵

پیش از ارائه تعریفی کلی از فضای شهری ، به برخی مفاهیمی اشاره خواهد شد که به درک آن کمک می کند. دو عنصر اساسی در طراحی شهر ها ، فضا و توده ساختمانی است و فضا به اندازه توده ساختمانی نیروی سازمان دهنده با اهمیتی در شهر محسوب می شود و نباید آن را محدوده ای به جا مانده از ساخت و ساز بنا دانست.

فضای عمومی شهر بستر اجتماعی بالندگی انسان است ، رفتارهای جمعی در فضاهای عمومی بروز می یابند و در ساخت روجیه ی فردی افراد جامعه بسیار موثر است. با تنوع بخشی به عملکرد و فعالیت فضاهای شهری می توان خیابان ها و فضاهای دلمرده را به فضاهای زنده و جانبخش شهر تبدیل کرد و با شور و نشاط اجتماعی ، سلامت و بهداشت ، امید به زندگی ، ابتکار و خلاقیت ، تعهد و عشق به مردم و احترام به جامعه را به ارمغان آورد. فضای شهر تنها برای یک فعالیت و عبور نیست ، بلکه فضای مناسب برای تمامی گروه های جامعه شهری ، محل زندگی و بستر اعتلای فرهنگ جمعی ئ ارتقای همه جانبه اجتماعی است.

فضای شهری صحنه ای است که فعالیت های عمومی زندگی شهری در آنها به وقوع می پیوندد. فضاهای شهری توسط فرآیند های طبیعی نظام یافته و به وسیله انسان ، شرایط اجتماعی ، سیاسی و به طور کلی فرهنگی هر جامعه شکل می گیرد و شامل کلیه سازه های شهری از جمله میادین ، خیابان ها و سایر عناصر شهری است.

فضای شهری مطلوب ، فضایی است که به همه مردم اجازه می دهد که به آن دسترسی داشته باشند و در آن فعالیت کنند. خلق مطلوبیت فضای شهری ، با آگاهی از هوامل تشکیل دهنده ان ، چندان هم دشوار نیست . اما هیچ فرد یا نهادی به تنهایی مسئول ایجاد فضای شهری نیست

آنچه به عنوان فضای شهری پدیدار می شود ، تقریبا اتفاقی به وحود می آید. در برخی شهر ها ، فضای باز با ارزشی ، همچنان دست نخورده باقی مانده اند ، فقط به این دلیل که مناسب ساختمان سازی نبوده اند . دره ها ، تپه ها ، تند شیب ها و دشت های سیلابی در شمار این دسته از فضاهای غیر قابل ساختمان سازی هستند ، اما امروزه در توسعه شهری به مدد تکنولوژی مدرن اینگونه اراضی نیز در معرض ساخت و ساز قرار می گیرند ، زیرا چنانچه مکان مقرون به صرفه باشد ، هرچند به دلایلی مناسب و یا نامناسب پنداشته شود ، در آنجا نیز ساختمان سازی می شود. از ویژگی های فضای شهری مطلوب ، هماهنگی و متناسب بودن هر یک از اجزا مبلمان با فضایی است که در آن واقع شده است.

مبلمان شهری ، در قیاس فراتر ، مبلمانی است که در واحد های مسکونی جنبه کاملا کاربردی داشته و جهت برطرف کردن نیاز ساکنین مورد استفاده قرار می گیرد و می تواند موجب زیبایی فضای سکونت نیز گردد، از این رو در مقیاس کلان تر در سطح شهر نیز مبلمان شهری از چنین ویژگی با همیت بیشتری برخوردار است. اجزای مبلمان شهری دارای دو ویژگی اساسی است. کارکردی بودن و زیبایی و در صورت داشتن هر دو ویژگی می توانند نیاز عملکردی و بصری شهروندان را به صورت توامان برآورده سازند. البته این امر مستلزم در نظر گرفتن مقولات متعددی در طراحی اجزای مبلمان شهری است که نه تنها در آن طراحی از نظر رنگ ، هماهنگی با محیط پیرامون ، دوام ، ایمنی و اقتصادی بودن در آن مد نظر است بلکه بایستی از نظر عملکردی ، جانمایی مناسبی در سطح شهر داشته باشد تا بتواند پاسخگوی نیاز شهروندان گردد.

چرا که در طراحی و معماری فضاهای شهری ، ناصر متعددی در ، در قرار گیری برخی از بناها با کاربری های عمومی در مجاورت فضاهای عمومی ، فضایی بسیار مناسب و دلنشین جهت توقف عابرین پیاده ایجاد می گردید که این نمونه جزئی از عناصر مبلمان شهری ، در شهر های گذشته دگرگون شده و فضای شهری دارای شکل متفاوت با احزای متفاوتی شدند. همجنین کاربری های فضاهای شهری تنوع بیشتری از گذشته یافت.

مبلمان شهری یکی از اجزا اصلی فضاهای شهری می باشد که با حضور آنها در هر فضایی می توان کیفیت و کارایی فضا را افزایش داد و راحتی و آسایش را برای فضا به خوبی فراهم آورد. مبلمان شهری همجنین علاوه بر موارد قبلی با ارائه هدایت ، کنترل ، امنیت و … ابزاری برای سامان بخشی به فضای شهری وظیفه خدمات رسانی به شهروندان و استفاده کنندگان را در فضای شهری به عهده دارد.

از زمانی که شهر های بزرگ شکل گرفتند ، مشکلات شهر نشینی گریبانگیر شهر ها شد. بیشتر این مشکلات در پی افزایش مهاجرت به شهر ها و به تبع آن افزایش جمعیت ، شلوغی شهر ها  آلودگی های شهری به وجود آمد ، بعد از همه گیر شدن این مشکلات زندگی در اکثر شهرهای بزرگ به گونه ای غیر قابل تحمل شد به همین علت بسیاری از برنامه ریزان و کسانی که به نوعی در شهر ها تاثیر گذار بودند به فکر راهکارهایی بودن به فکر راهکار هایی برای کاهش این مشکلات افتادند.